شخصیت علمی خطیب تبریزی

ابوزکريا در جوانى به مصر سفر کرد. در آنجا ابوالحسن ابن بابشاذ* (متوفى 469) نزد او علم لغت را فراگرفت. وى سپس به بغداد رفت و در مدرسه نظاميه بغداد به تدريس ادبيات پرداخت و کتابدارى آنجا را نيز به عهده گرفت و تا پايان عمر در بغداد بود (سمعانى؛ ابن عساکر، همانجاها؛ ياقوت حموى، ج 20، ص 26ـ27).

خطيب تبريزى در لغت و آنچه روايت مى کرد مورد اعتماد بود (ابن انبارى، همانجا، به نقل از سمعانى) و خطيب بغدادى، به همين اعتبار از او نقل مىکرد (رجوع کنید به خطيب بغدادى، ج 13، ص 205؛ نيز رجوع کنید به ابن عساکر، ج 64، ص 347، 349). در عين حال گفته اند که ابوزکريا رفتار مناسبى نداشت و به شريعت مقيد نبود (رجوع کنید به ابن انبارى، ص 373؛ ياقوت حموى، همانجا).

ابوزکريا در بغداد شاگردان بسيارى داشت. جواليقى* و ابنعساکر* نيز از وى روايت کردند (قفطى، همانجا؛ نيز رجوع کنید به سمعانى؛ ابن عساکر، همانجاها؛ ياقوت حموى، ج 20، ص 26).